TENS bij carpaal tunnelsyndroom: Verminder tintelingen in je hand

Lisa Smits

Fysiotherapeut & Thuis Revalidatie Specialist

Een tintelende hand die je 's nachts wakker maakt. Een doof gevoel in je vingers als je aan het typen bent. Herkenbaar?

Dan heb je misschien last van het carpaal tunnelsyndroom (CTS). Het voelt alsof er constant een mier over je huid loopt en het kan je dagelijks leven flink beïnvloeden. Je wilt gewoon weer normaal een kopje vasthouden zonder dat je vingers op tilt slaan.

Hoewel er veel oplossingen zijn, is er één die je makkelijk thuis kunt proberen: TENS.

Het is een klein apparaatje dat via elektrische prikkels je zenuwen helpt kalmeren. Laten we eens kijken hoe dat precies werkt en of het wat voor jou kan betekenen.

Wat is TENS en wat doet het bij carpaal tunnelsyndroom?

TENS staat voor Transcutane Elektrische Neurostimulatie. Klinkt ingewikkeld, maar het is eigenlijk heel simpel. Het is een apparaatje dat kleine, onschadelijke elektrische pulsjes naar je zenuwen stuurt via elektroden die je op je huid plakt.

Je voelt een licht getril of een kloppend gevoel. Dat klinkt misschien niet direct als een weldaad, maar het werkt verrassend goed.

Je zenuwen in je pols, die door de carpaal tunnel lopen, zijn overgevoelig geworden. Ze drukken op elkaar en sturen continue seintjes naar je hersenen: "Er is iets mis! Prikkel!

Tinteling!" TENS stuurt ondertussen een ander seintje de andere kant op. De elektrische pulsjes blokkeren als het ware de pijnsignalen. Je hersenen krijgen zoveel nieuwe, trillende seintjes dat ze de tintelende noodkreten van je zenuwen minder goed horen.

Het is alsof je een radio op een andere frequentie zet. Een tweede belangrijk effect is de aanmaak van endorfine.

Dat zijn je lichaamseigen stofjes tegen pijn. Door de stimulatie prikkel je je lichaam om deze stofjes te maken. Je merkt dat de tintelingen en pijn langzaam afnemen. Je hand voelt rustiger aan. Je slaapt beter.

En dat allemaal zonder een pilletje te slikken. Ideaal voor wie op een natuurlijke manier wil bijsturen.

De juiste plek: zo plaats je de elektroden voor optimaal effect

De plek waar je de elektroden plakt, is cruciaal. Doe je het verkeerd, dan voel je niets of juist een vervelend gevoel in je vingertoppen.

De truc is om de elektroden zo te plaatsen dat ze de zenuwbanen in je pols net niet raken, maar de spieren eromheen.

Stap 1: Zoek de plek op. Ga zitten en ontspan je arm. De carpaal tunnel zit aan de binnenkant van je pols, net boven je handpalm.

Je voelt daar een soort van driehoekje van pezen. Stap 2: Plaats de elektroden. De beste manier is om de twee elektroden links en rechts van je pols te plakken, ongeveer 2 tot 3 centimeter uit elkaar. Dus niet bovenop die gevoelige plek, maar er net naast.

Je kunt ook proberen om ze net boven je pols te plakken, aan de onderkant van je onderarm.

Experimenteer wat voor jou fijn voelt. Stap 3: Start laag.

Zet het apparaat aan op het laagste niveau en bouw langzaam op tot je een sterke, maar prettige tinteling voelt. Je moet het voelen, het mag geen pijn doen. Als je tintelingen in je vingertoppen voelt, verplaats de elektroden dan iets. Je wilt de tinteling voelen in je hand en pols, niet in je vingertoppen.

Welk TENS-apparaat werkt het beste voor je pols?

Er zijn veel TENS-apparaten te koop. Net als bij zenuwbeknelling in de elleboog hoef je voor carpaal tunnelsyndroom niet het duurste, meest professionele model te hebben.

Een compacte, simpele variant met een goed programma volstaat meestal. Je zoekt een apparaat met een programma specifiek voor zenuwpijn, vergelijkbaar met de inzet van een TENS apparaat bij zenuwpijn in handen, of voor het verminderen van tintelingen. Een heel populair model onder thuisklanten is de Beurer EM49.

Dit is een apparaatje dat je om je pols kunt draaien, als een horloge.

Supermakkelijk in gebruik, want je hebt geen losse draden en elektroden die je steeds opnieuw moet plakken. Hij heeft speciale programma's voor pijnverlichting. Hij kost ongeveer €60,- tot €75,-. Omdat de elektroden vastzitten, is het wel belangrijk dat de maat goed is.

Meet je polsomtrek voor je hem koopt. Wil je liever losse elektroden?

Dan is een basis TENS-apparaatje zoals de Medisana TENS 3.0 of een model van Omron een goede keuze. Deze kosten tussen de €35,- en €55,-. Je krijgt dan een doosje met draadjes en plakelektroden.

Die elektroden moet je na een tijdje vervangen (kosten: ongeveer €10,- per set).

Het voordeel is dat je ze overal kunt plakken, dus niet alleen op je pols, maar ook op je schouder of rug als je daar ook last van hebt. De duurdere professionele modellen, zoals je die bij een fysiotherapeut ziet, kosten al snel €150,- of meer. Die zijn voor thuisgebruik vaak niet nodig.

Gebruiksgids: Hoe lang en hoe vaak moet je TENS gebruiken?

Je wilt resultaat, maar je wilt je zenuwen ook niet overbelasten. Timing is hierbij de sleutel.

TENS is geen wondermiddel dat na één keer alles oplost, het is een hulpmiddel dat je regelmatig inzet. De ideale frequentie: Probeer het 2 tot 3 keer per dag te gebruiken. Vooral voor het slapen gaan is een sessie goud waard. Veel mensen hebben 's nachts last van tintelingen.

Een halfuurtje TENS voordat je gaat slapen, kan ervoor zorgen dat je de nacht door komt zonder wakker te worden. De duur van een sessie: Houd een sessie tussen de 20 en 30 minuten aan.

Langer is niet beter. Je lichaam went aan de prikkels en het effect neemt af.

Kies je apparaat op een programma van 20 minuten, of zet een timer. Wat te doen bij een verergering? Als je tintelingen heftiger worden of je hand gaat zweten, stop dan direct.

Controleer of de elektroden goed plakken. Is het signaal te sterk?

Zet het dan lager. TENS moet een comfortabel gevoel geven, een soort van diepe massage. Voelt het als priknaalden? Dan staat het te hard.

Praktische tips voor het beste resultaat

Om het meeste uit je TENS-apparaat te halen, zijn er een paar simpele regels die je kunt volgen.

• Schone huid is essentieel.
Vet, zweet en lotion zorgen ervoor dat de elektroden niet goed plakken. Was je pols met water en zeep en dep hem droog voordat je de elektroden plakt. Gebruik je al crème? Wrijf het dan even weg op de plek waar de elektroden komen.
• Gebruik geen gel bij wegwerpelektroden.
Moderne plakelektroden (van merken als ArboMed of RehaCare) zijn al voorzien van een laagje gel. Als je daar nog geleidende gel op doet, worden ze te glibberig en schuiven ze.
• Combineer met beweging.
TENS werkt het beste in combinatie met rust. Ga even zitten, ontspan je arm. Maar na de sessie is het goed om je pols voorzichtig te bewegen. Maak een vuist, strek je vingers. Dit helpt de doorbloeking en het herstel.
• Wissel de plek.
Als je elke dag op exact dezelfde plek plakt, kan je huid geïrriteerd raken. Wissel af: de ene dag iets links, de andere dag iets rechter of een stukje hoger op de arm.
• Check je batterijen.
Niets is vervelender dan halverwege een sessie dat het apparaat zwakker wordt. Als de pulsjes minder sterk aanvoelen, vervang dan de batterijen of laad hem op. Een zwak signaal geeft geen goed resultaat.

Deze helpen niet alleen bij het verminderen van tintelingen, maar zorgen ook dat de apparatuur langer meegaat. Zo kan TENS spierspanning verminderen na een beroerte. Probeer het apparaat een week of twee consequent uit.

Merk je geen enkele verbetering in je tintelingen of pijn? Dan is het misschien tijd om contact op te nemen met een fysiotherapeut of huisarts. Zij kunnen je verder helpen met andere behandelmethoden, zoals specifieke oefeningen of een spalk. Maar voor veel mensen is dit kleine apparaatje een uitkomst om de dag door te komen. Probeer het gewoon, het is de moeite waard.